تاریخ آخرین آپدیت 2026-09-13 توسط مهشید خاصان
هیچ ماده غذایی یا نوشیدنیای نمیتواند یک رگ کرونر مسدودشده را بهصورت فوری باز کند. تغذیه مناسب میتواند به کاهش عوامل خطر بیماری قلبی، کنترل کلسترول و فشار خون و کاهش خطر پیشرفت آترواسکلروز کمک کند. اگر پزشک برای شما تنگی یا انسداد عروق کرونر تشخیص داده است، رژیم غذایی جایگزین دارو، آنژیوپلاستی یا جراحی بایپس نیست.
قزلآلا یا ماهی چرب ۲ بار در هفته، روغن زیتون فرابکر، ۳۰ گرم گردو در روز، جو دوسر، حبوبات، سبزی برگتیره، چغندر، توت و انار. همزمان سوسیس، غذای سرخکرده بازاری، نمک زیاد و نوشابه را کم کنید. اینها جایگزین آنژیو و دارو نیستند.صلب شرایین یعنی تجمع تدریجی پلاک چربی، کلسترول و سلولهای التهابی در دیواره شریان. وقتی این پلاک در عروق کرونر باشد، خونرسانی عضله قلب کم میشود و خطر آنژین و سکته بالا میرود.
آنچه تغذیه با شواهد نسبتاً خوب میتواند بکند این است: کاهش LDL و التهاب، بهبود عملکرد لایه داخلی رگ و تولید نیتریکاکسید، کمک به پایدار ماندن پلاک، و در رژیمهای بسیار دقیق تحت نظر پزشک گاهی کند شدن یا پسرفت محدود پلاک.LDL یکی از عوامل اصلی ایجاد و پیشرفت آترواسکلروز است.
اگر درد سینه با فعالیت، تعریق سرد یا تنگی نفس ناگهانی دارید، معجون را رها کنید و فوری بررسی کنید. توضیح بیشتر را در صفحهٔ علت درد قفسه سینه بخوانید.
درد یا فشار سینه که با فعالیت میآید، انتشار به فک یا دست چپ، تنگی نفس ناگهانی، تعریق سرد یا غش، اورژانس است. با ۱۱۵ تماس بگیرید یا همان روز متخصص قلب ببینید.
آیا غذا واقعاً رگ قلب را باز میکند؟
سه چیز را باید از هم جدا کرد:
- گشادی عملکردی رگ: نیترات چغندر و سبزی برگتیره با تبدیل به نیتریکاکسید، رگ را موقتاً منعطفتر میکنند. این باز شدن لوله مسدود نیست.
- کند کردن تصلب شرایین: کم کردن LDL، فشار، قند، دخانیات و غذای فوقفرآوریشده سرعت تشکیل پلاک را کم میکند. استاتین این کار را قویتر از غذا انجام میدهد.
- باز کردن انسداد ثابتشده: کار آنژیوپلاستی، استنت یا بایپس است. غذا و معجون این کار را نمیکنند.

برای باز شدن رگهای قلب چه بخوریم؟ ۱۵ خوراکی
اگر فقط یک تغییر بدهید، روغن زیتون فرابکر را جایگزین روغن سرخکردنی کنید و حبوبات را جای بخشی از برنج بگذارید.
۱۵ ماده غذایی مفید برای سلامت قلب و عروق
این مواد غذایی میتوانند بخشی از یک الگوی غذایی سالم برای قلب باشند. هیچ ماده غذایی بهتنهایی نمیتواند پلاک عروقی را از بین ببرد؛ سلامت قلب بیشتر به مجموع الگوی غذایی، فعالیت بدنی، کنترل فشار خون، چربی خون، قند خون و سایر عوامل خطر بستگی دارد.
ماهی چرب و قزلآلا
ماهیهای چرب منبع EPA و DHA هستند. مصرف منظم ماهی، بهویژه زمانی که جایگزین گوشتهای پرچرب و غذاهای سرخشده شود، بخشی از یک الگوی غذایی مفید برای سلامت قلب است.
انجمن قلب آمریکا مصرف حداقل دو وعده ماهی در هفته، بهویژه ماهیهای چرب، را توصیه میکند. مصرف ماهی کامل با مصرف مکمل امگا-۳ یکسان نیست و مکملها جایگزین خودکار یک رژیم غذایی سالم نیستند.
حدود دو وعده در هفته؛ هر وعده تقریباً ۱۲۰ تا ۱۵۰ گرم ماهی پخته. ماهی کبابی، بخارپز یا فرپز را به انواع سوخاری و سرخشده ترجیح دهید.
قزلآلا، ساردین و ماهیهای کمجیوه میتوانند گزینههای مناسبی باشند. در ماهی کنسروی، میزان نمک و نوع روغن را روی برچسب بررسی کنید.
روغن زیتون فرابکر
روغن زیتون فرابکر سرشار از چربیهای غیراشباع و ترکیبات گیاهی مانند پلیفنولهاست. مهمترین نکته، استفاده از آن برای جایگزینی چربیهای اشباع مانند کره و روغنهای جامد است.
در مطالعه PREDIMED، رژیم مدیترانهای غنیشده با روغن زیتون فرابکر یا مغزها با کاهش خطر حوادث عمده قلبیعروقی نسبت به رژیم کنترل همراه بود. این نتیجه به کل الگوی غذایی مربوط است، نه مصرف یک ماده غذایی بهتنهایی.
از مقدار متعادل روغن زیتون برای سالاد و پختوپز استفاده کنید. مقدار دقیق باید با نیاز انرژی روزانه هماهنگ باشد؛ روغن سالم نیز کالری بالایی دارد.
روغن زیتون فرابکر را در ظرف تیره و دور از گرما و نور نگهداری کنید. برای سالاد، سبزیجات، ماست و پایان پخت گزینه مناسبی است.
گردو، بادام و مغزهای خام
مغزها حاوی چربیهای غیراشباع، فیبر، پروتئین، مواد معدنی و ترکیبات گیاهی مفید هستند. گردو همچنین منبع ALA، یعنی نوعی امگا-۳ گیاهی، است.
مصرف منظم مغزها در مطالعات مختلف با وضعیت بهتر برخی عوامل خطر قلبیعروقی همراه بوده است؛ بهخصوص وقتی جایگزین چیپس، شیرینی و تنقلات پرنمک شوند.
حدود ۳۰ گرم در روز، یعنی یک مشت کوچک. انواع بدون نمک و بدون شکر افزوده انتخاب مناسبتری هستند.
گردو، بادام، پسته و فندق خام یا کمنمک. آجیل شور و مغزهای پوشیدهشده با شکر یا شهد را محدود کنید.
جو دوسر و فیبر محلول
بتاگلوکان، یعنی فیبر محلول موجود در جو دوسر، میتواند به کاهش بازجذب اسیدهای صفراوی و در نتیجه کاهش LDL کمک کند.
جو دوسر یکی از منابع غذایی شناختهشده فیبر محلول است و مصرف منظم آن میتواند به بهبود پروفایل چربی خون کمک کند. میزان بتاگلوکان بسته به نوع و مقدار محصول متفاوت است.
حدود ۴ تا ۶ قاشق غذاخوری جو دوسر پرک در صبحانه میتواند نقطه شروع مناسبی باشد. بهتر است بدون شکر افزوده مصرف شود.
جو پرک، سوپ جو کمنمک و حلیم جو کمچرب میتوانند گزینههای مناسبی باشند. حلیمهای آماده ممکن است شکر، روغن یا نمک زیادی داشته باشند.
حبوبات؛ عدس، لوبیا و نخود
حبوبات منبع فیبر، پروتئین گیاهی و مواد معدنی هستند و معمولاً چربی اشباع کمی دارند. جایگزین کردن بخشی از گوشت قرمز با حبوبات میتواند به کاهش چربی اشباع رژیم کمک کند.
حبوبات در الگوهای غذایی قلبدوست مانند رژیمهای مدیترانهای و گیاهی جایگاه مهمی دارند و فیبر آنها میتواند به کنترل LDL و احساس سیری کمک کند.
حداقل چند وعده در هفته و در صورت تحمل، مصرف منظمتر آنها. اندازه هر وعده میتواند حدود سهچهارم تا یک لیوان حبوبات پخته باشد.
عدسی، خوراک لوبیا، دالعدس، نخودآب، آبگوشت با گوشت کمچرب، سالاد نخود و خورشهایی که نسبت حبوبات و سبزیجات آنها بیشتر باشد.
سبزیهای برگتیره، شاهی و سبزی خوردن
سبزیجات سرشار از فیبر، پتاسیم و ترکیبات گیاهی مختلف هستند. برخی سبزیجات مانند شاهی و اسفناج نیترات غذایی بیشتری دارند که میتواند در مسیر تولید نیتریکاکسید نقش داشته باشد.
مرورهای علمی و متاآنالیزهای جدید نشان دادهاند مصرف سبزیجات میتواند با بهبود برخی شاخصهای عملکرد اندوتلیال همراه باشد.
تلاش کنید هر روز چند وعده سبزیجات مختلف داشته باشید و بخشی از بشقاب غذا را به سبزیجات اختصاص دهید.
سبزی خوردن، اسفناج، جعفری، گشنیز، شاهی، کلم و سایر سبزیجات تازه و فصل را در برنامه غذایی خود قرار دهید.
چغندر و آب چغندر
چغندر منبع غنی نیترات غذایی است. نیترات میتواند در بدن به نیتریکاکسید تبدیل شود؛ مادهای که در تنظیم تون عروقی و عملکرد رگها نقش دارد.
برخی کارآزماییها کاهش فشار خون و بهبود بعضی شاخصهای عملکرد عروقی را پس از مصرف چغندر یا آب چغندر گزارش کردهاند. این اثر به معنی از بین رفتن یا «حل شدن» پلاک عروقی نیست.
چغندر پخته میتواند بخشی از رژیم غذایی سالم باشد. اگر آب چغندر مصرف میکنید، نوع بدون شکر افزوده را در مقدار متعادل انتخاب کنید.
لبوی خانگی یا چغندر بخارپز بدون شکر افزوده، انتخاب بهتری از لبوی بسیار شیرین یا آب چغندر صنعتی است.
انار، توت و میوههای قرمز
میوهها منبع فیبر، پتاسیم و پلیفنولها هستند. توتها نیز حاوی آنتوسیانینهای متنوعی هستند که در مطالعات تغذیهای مورد توجه قرار گرفتهاند.
شواهد جدید از نقش میوهها در یک الگوی غذایی سالم و احتمال بهبود برخی شاخصهای عروقی حمایت میکنند، اما هیچ میوهای درمان تصلب شرایین نیست.
یک یا چند واحد میوه کامل در روز، متناسب با نیاز انرژی و وضعیت قند خون. میوه کامل را به آبمیوه ترجیح دهید.
انار، توت، توتفرنگی و سایر میوههای فصل. زرشک تازه یا خشک نیز میتواند در غذا استفاده شود، اما میزان شکر و روغن کل غذا مهم است.
گوجهفرنگی و رب کمنمک
گوجهفرنگی منبع لیکوپن و سایر ترکیبات گیاهی است. پخت گوجه و وجود مقدار کمی چربی میتواند فراهمی زیستی لیکوپن را افزایش دهد.
شواهد مشاهدهای و برخی مطالعات مداخلهای، نقش بالقوه گوجهفرنگی و محصولات آن را در یک الگوی غذایی سالم مطرح کردهاند؛ اما گوجهفرنگی بهتنهایی درمان بیماری عروق کرونر نیست.
مصرف منظم گوجهفرنگی تازه یا پخته در غذا، بدون نیاز به مقدار درمانی خاص.
سالاد شیرازی، املت گوجه با روغن کم، خوراک گوجه و غذاهای خانگی با رب کمنمک.
سیر تازه
ترکیبات گوگردی سیر، از جمله آلیسین، در پژوهشها از نظر اثر احتمالی بر فشار خون و چربی خون بررسی شدهاند.
اثرات مشاهدهشده در مطالعات معمولاً کوچک هستند و سیر را نباید جایگزین داروهای کاهشدهنده چربی، فشار خون یا داروهای ضدپلاکت دانست.
میتوان از ۱ تا ۲ حبه سیر تازه در غذا استفاده کرد، در حدی که برای دستگاه گوارش قابل تحمل باشد.
سیر در ماهی، عدسی، باقلا قاتق، سالاد و بسیاری از غذاهای خانگی میتواند طعمدهنده مناسبی باشد و به کاهش نیاز به نمک کمک کند.
تخم کتان آسیابشده
تخم کتان منبع ALA، فیبر و لیگنانهاست. فیبر و چربیهای غیراشباع آن میتوانند بخشی از یک الگوی غذایی مناسب برای کنترل چربی خون باشند.
برخی کارآزماییها کاهش خفیف LDL و فشار خون را گزارش کردهاند، اما اثر آن به مقدار مصرف و ویژگیهای فردی وابسته است.
حدود یک قاشق غذاخوری تخم کتان آسیابشده در روز میتواند نقطه شروع مناسبی باشد؛ همراه با آب کافی مصرف شود.
میتوانید آن را روی ماست ساده، جو دوسر یا سالاد اضافه کنید. دانه آسیابشده را در ظرف دربسته و ترجیحاً در یخچال نگهداری کنید.
مرکبات؛ پرتقال، نارنگی و لیمو
مرکبات منبع ویتامین C، پتاسیم، فیبر و فلاونوئیدها هستند. مصرف میوه کامل معمولاً انتخاب بهتری از آبمیوه است.
افزایش مصرف میوه و سبزیجات بخشی از الگوهای غذایی مرتبط با سلامت بهتر قلب و عروق است. میوه کامل به دلیل داشتن فیبر انتخاب مناسبتری از آبمیوه شیرین است.
یک یا چند واحد میوه کامل در روز، متناسب با نیاز انرژی و شرایط فرد. آبلیمو و آبنارنج تازه نیز میتوانند برای طعمدادن و کاهش مصرف نمک استفاده شوند.
پرتقال، نارنگی، لیمو و نارنج. آبلیمو یا آبنارنج تازه را میتوان روی سالاد، ماهی و غذاهای خانگی استفاده کرد.
کاکائو تلخ و شکلات تلخ
کاکائو حاوی فلاوانولهاست؛ ترکیباتی که در پژوهشها از نظر عملکرد اندوتلیال و فشار خون بررسی شدهاند.
مطالعات و متاآنالیزها احتمال بهبود عملکرد اندوتلیال با مصرف کاکائو را مطرح کردهاند، اما مقدار فلاوانول موجود در شکلاتهای تجاری بسیار متفاوت است و شکلات را نباید غذای درمانی دانست.
اگر مصرف میکنید، مقدار کم و متعادل شکلات تلخ با درصد بالاتر کاکائو انتخاب کنید و آن را جایگزین بخشی از شیرینیها کنید، نه اینکه به کالری روزانه اضافه شود.
مقدار کمی شکلات تلخ ۷۰٪ یا بیشتر، در صورت تحمل و بدون زیادهروی. پودر کاکائوی بدون شکر نیز میتواند گزینه مناسبی باشد.
نان سنگک، جو و غلات کامل
غلات کامل نسبت به غلات تصفیهشده فیبر و مواد مغذی بیشتری دارند و میتوانند به بهبود کیفیت کلی رژیم و کنترل بهتر چربی خون کمک کنند.
مصرف بیشتر غلات کامل در مطالعات جمعیتی با سلامت بهتر قلب و عروق همراه بوده است. انتخاب غلات کامل بهجای نان و برنج بسیار تصفیهشده بخشی از یک الگوی غذایی سالم است.
در بیشتر وعدهها، بخشی از نان و غلات مصرفی را از انواع سبوسدار و کامل انتخاب کنید و مقدار کل نان و برنج را با نیاز انرژی خود هماهنگ کنید.
سنگک، نان جو، بلغور و ترکیب غلات کامل با حبوبات. در مورد نان، میزان نمک و افزودنیهای چرب نیز مهم است.
ماست ساده کمچرب یا کفیر
ماست ساده کمچرب میتواند منبع پروتئین و کلسیم باشد و جایگزین مناسبی برای بخشی از لبنیات پرچرب و دسرهای شیرین شود.
الگوهای غذایی قلبدوست معمولاً بر مصرف لبنیات کمچرب و محدودکردن منابع پرچرب و سرشار از چربی اشباع تأکید دارند.
حدود یک پیمانه ماست ساده در روز میتواند برای بسیاری از افراد مناسب باشد؛ مقدار دقیق به نیاز انرژی و سایر لبنیات مصرفی بستگی دارد.
ماست ساده کمچرب، ماست و خیار با نمک کم و کفیر ساده. پنیر را نیز بهتر است در مقدار متعادل و همراه سبزی و گردو مصرف کنید.

برنامه غذایی ۷ روزه برای سلامت عروق
این منو قالب است نه نسخه فردی. اگر دیابت، نارسایی کلیه یا محدودیت پتاسیم دارید باید شخصیسازی شود. نمک سر سفره را حذف کنید.
یک برنامه نمونه با تمرکز بر غلات کامل، حبوبات، سبزیجات، میوهها، مغزها، ماهی و چربیهای غیراشباع. مقدار غذا باید بر اساس نیاز انرژی، شرایط پزشکی، وزن و داروهای مصرفی هر فرد تنظیم شود.
| روز | صبحانه | میانوعده | ناهار | شام |
|---|---|---|---|---|
| شنبه | جو دوسر + ۱ قاشق تخم کتان + دارچین + چند توت یا مقدار کمی کشمش | یک سیب + ۱۰ عدد بادام خام | قزلآلا کبابی + سالاد سبز با روغن زیتون و آبلیمو + نان سنگک | عدسی کمروغن + سبزی خوردن + چغندر بخارپز |
| یکشنبه | نان سنگک + پنیر کمچرب نازک + گردو + گوجه و خیار | یک پرتقال | خوراک لوبیا چیتی کمنمک + سالاد شیرازی + سبزی | سوپ جو با سبزی + ماست ساده کمچرب |
| دوشنبه | ماست ساده + جو دوسر + انار دانهشده | هویج و خیار + مقدار کمی حمص خانگی کمنمک | جوجهکباب بدون پوست با روغن کم + کلمبروکلی + مقدار متعادل برنج + ماست | املت گوجه با یک تخممرغ + نان جو + سبزی |
| سهشنبه | حلیم جو خانگی بدون شکر و روغن اضافه + دارچین | حدود ۳۰ گرم گردو | ماهی سفید یا قزلآلا + باقالیپلو با روغن کم و سبزی زیاد | سالاد نخود + جعفری + گوجه + پیازچه + روغن زیتون + آبلیمو |
| چهارشنبه | نان سنگک + مقدار کم ارده + خیار و گوجه | کفیر یا دوغ کمنمک | خورش قیمه با گوشت کم و لپه زیاد + سالاد + مقدار متعادل سنگک | سوپ سبزیجات و عدس + تخم کتان آسیابشده روی سوپ |
| پنجشنبه | جو دوسر + سیب رندهشده + دارچین | یک مشت کوچک پسته یا بادام خام | خوراک بادمجان کبابی با گوجه و سیر + ماست + نان جو | قزلآلا یا تن در آب + سالاد برگتیره + چغندر |
| جمعه | نان سنگک + پنیر + سبزی + گردو + چای کمرنگ | میوه فصل؛ توت، پرتقال یا انار | زرشکپلو با مرغ بدون پوست + روغن کم + زرشک + سالاد | آش جو کمروغن + بدون نعناع داغ پرروغن + ماست ساده |
شنبه
جو دوسر + ۱ قاشق تخم کتان + دارچین + چند توت یا مقدار کمی کشمش
یک سیب + ۱۰ عدد بادام خام
قزلآلا کبابی + سالاد سبز با روغن زیتون و آبلیمو + نان سنگک
عدسی کمروغن + سبزی خوردن + چغندر بخارپز
یکشنبه
نان سنگک + پنیر کمچرب نازک + گردو + گوجه و خیار
یک پرتقال
خوراک لوبیا چیتی کمنمک + سالاد شیرازی + سبزی
سوپ جو با سبزی + ماست ساده کمچرب
دوشنبه
ماست ساده + جو دوسر + انار دانهشده
هویج و خیار + مقدار کمی حمص خانگی کمنمک
جوجهکباب بدون پوست با روغن کم + کلمبروکلی + مقدار متعادل برنج + ماست
املت گوجه با یک تخممرغ + نان جو + سبزی
سهشنبه
حلیم جو خانگی بدون شکر و روغن اضافه + دارچین
حدود ۳۰ گرم گردو
ماهی سفید یا قزلآلا + باقالیپلو با روغن کم و سبزی زیاد
سالاد نخود + جعفری + گوجه + پیازچه + روغن زیتون + آبلیمو
چهارشنبه
نان سنگک + مقدار کم ارده + خیار و گوجه
کفیر یا دوغ کمنمک
خورش قیمه با گوشت کم و لپه زیاد + سالاد + مقدار متعادل سنگک
سوپ سبزیجات و عدس + تخم کتان آسیابشده روی سوپ
پنجشنبه
جو دوسر + سیب رندهشده + دارچین
یک مشت کوچک پسته یا بادام خام
خوراک بادمجان کبابی با گوجه و سیر + ماست + نان جو
قزلآلا یا تن در آب + سالاد برگتیره + چغندر
جمعه
نان سنگک + پنیر + سبزی + گردو + چای کمرنگ
میوه فصل؛ توت، پرتقال یا انار
زرشکپلو با مرغ بدون پوست + روغن کم + زرشک + سالاد
آش جو کمروغن + بدون نعناع داغ پرروغن + ماست ساده
چه غذاهایی رگ را میگیرند؟
۷ گروه غذایی که بهتر است برای سلامت قلب محدود شوند
هدف، حذف کامل همه این غذاها برای همیشه نیست؛ بلکه کاهش مصرف غذاهای پرنمک، پرچرب، بسیار فرآوریشده و سرشار از قند افزوده و جایگزین کردن آنها با غذاهای سادهتر و کمفرآوریشده است.
| غذا | چرا بهتر است محدود شود؟ |
|---|---|
| سوسیس، کالباس، همبرگر فرآوریشده و بیکن | گوشتهای فرآوریشده معمولاً حاوی مقدار قابلتوجهی نمک و چربی هستند و مصرف بیشتر آنها با خطر بالاتر بیماریهای قلبیعروقی در مطالعات جمعیتی مرتبط است. بهتر است مصرف آنها محدود و گوشت تازه یا منابع پروتئینی سالمتر جایگزین شود. |
| غذای سرخشده بازاری، سیبزمینی سرخکرده و فلافل روغنی | غذاهای سرخشده معمولاً کالری و چربی بالاتری دارند و کیفیت روغن و دفعات استفاده مجدد از روغن نیز اهمیت دارد. مصرف مکرر غذاهای سرخشده میتواند با الگوی غذایی نامناسب و افزایش عوامل خطر قلبی همراه باشد. |
| کره، روغن نباتی جامد، مارگارینهای حاوی چربی ترانس و خامه صبحانه زیاد | منابع غنی از چربی اشباع میتوانند LDL خون را افزایش دهند. چربیهای ترانس نیز برای سلامت قلب نامطلوب هستند. بهتر است این چربیها تا حد امکان با چربیهای غیراشباع مانند روغن زیتون جایگزین شوند. |
| نوشابه، دلستر شیرین، آبمیوه صنعتی و شربتهای شیرین | نوشیدنیهای شیرین مقدار زیادی قند افزوده دارند و مصرف زیاد آنها میتواند دریافت کالری را افزایش داده و به افزایش وزن و تریگلیسرید کمک کند. میوه کامل به دلیل داشتن فیبر انتخاب مناسبتری است. |
| فستفود، پیتزای آماده، نودل فوری و چیپس | این غذاها ممکن است همزمان مقدار زیادی سدیم، چربی اشباع، کالری و کربوهیدرات تصفیهشده داشته باشند. مصرف بیشتر غذاهای فوقفرآوریشده در مطالعات جدید با پیامدهای نامطلوب قلبیعروقی مرتبط دانسته شده است. |
| نمک سر سفره، خیارشور زیاد، پنیر خیلی شور و آجیل بوداده نمکی | دریافت زیاد سدیم میتواند فشار خون را افزایش دهد. فشار خون بالا نیز یکی از عوامل مهم خطر برای بیماریهای قلبی و عروقی است. کاهش تدریجی نمک و انتخاب محصولات کمنمک میتواند به کنترل بهتر فشار خون کمک کند. |
| جگر و امعا و احشا بهصورت مکرر، کلهپاچه و سیرابی | برخی از این غذاها، بهویژه در شکلهای سنتی و پرچرب، میتوانند مقدار قابلتوجهی چربی اشباع و کلسترول داشته باشند. مصرف گاهبهگاه در یک رژیم متعادل با مصرف مکرر و پرحجم متفاوت است. |
سوسیس، کالباس، همبرگر فرآوریشده و بیکن
گوشتهای فرآوریشده معمولاً حاوی مقدار قابلتوجهی نمک و چربی هستند و مصرف بیشتر آنها با خطر بالاتر بیماریهای قلبیعروقی در مطالعات جمعیتی مرتبط است. بهتر است مصرف آنها محدود و گوشت تازه یا منابع پروتئینی سالمتر جایگزین شود.
غذای سرخشده بازاری، سیبزمینی سرخکرده و فلافل روغنی
غذاهای سرخشده معمولاً کالری و چربی بالاتری دارند و کیفیت روغن و دفعات استفاده مجدد از روغن نیز اهمیت دارد. مصرف مکرر غذاهای سرخشده میتواند با الگوی غذایی نامناسب و افزایش عوامل خطر قلبی همراه باشد.
کره، روغن نباتی جامد، مارگارینهای حاوی چربی ترانس و خامه صبحانه زیاد
منابع غنی از چربی اشباع میتوانند LDL خون را افزایش دهند. چربیهای ترانس نیز برای سلامت قلب نامطلوب هستند. بهتر است این چربیها تا حد امکان با چربیهای غیراشباع مانند روغن زیتون جایگزین شوند.
نوشابه، دلستر شیرین، آبمیوه صنعتی و شربتهای شیرین
نوشیدنیهای شیرین مقدار زیادی قند افزوده دارند و مصرف زیاد آنها میتواند دریافت کالری را افزایش داده و به افزایش وزن و تریگلیسرید کمک کند. میوه کامل به دلیل داشتن فیبر انتخاب مناسبتری است.
فستفود، پیتزای آماده، نودل فوری و چیپس
این غذاها ممکن است همزمان مقدار زیادی سدیم، چربی اشباع، کالری و کربوهیدرات تصفیهشده داشته باشند. مصرف بیشتر غذاهای فوقفرآوریشده در مطالعات جدید با پیامدهای نامطلوب قلبیعروقی مرتبط دانسته شده است.
نمک سر سفره، خیارشور زیاد، پنیر خیلی شور و آجیل بوداده نمکی
دریافت زیاد سدیم میتواند فشار خون را افزایش دهد. فشار خون بالا نیز یکی از عوامل مهم خطر برای بیماریهای قلبی و عروقی است. کاهش تدریجی نمک و انتخاب محصولات کمنمک میتواند به کنترل بهتر فشار خون کمک کند.
جگر و امعا و احشا بهصورت مکرر، کلهپاچه و سیرابی
برخی از این غذاها، بهویژه در شکلهای سنتی و پرچرب، میتوانند مقدار قابلتوجهی چربی اشباع و کلسترول داشته باشند. مصرف گاهبهگاه در یک رژیم متعادل با مصرف مکرر و پرحجم متفاوت است.
نوشیدنیها: انار، چای سبز، چغندر
- آب، پایه است.
- آب چغندر طبیعی: بهترین شواهد کوتاهمدت برای گشادی عملکردی رگ و البته این اثر به معنی از بین رفتن پلاک نیست.
- چای سبز: ۲ تا ۳ فنجان. مکمل عصاره چای سبز میتواند به کبد آسیب بزند.
- آب انار: حداکثر یک استکان کوچک بدون شکر؛ رگ را باز نمیکند.
- چای ترش ممکن است فشار را کمی کم کند.
قویترین باز کننده عروق دکتر خیراندیش
نسخههایی در طب سنتی و دیدگاه های اساتیدی مانند دکتر خیراندیش، که در اینترنت به ایشان منتسب شدهاند؛ گیاهان دارویی متعددی به عنوان کمک کننده برای بهبود جریان خون و بازکننده عروق معرفی شده اند. از جمله سیر، زنجبیل، زردچوبه و دارچین که به دلیل خواص ضدالتهابی و آنتی اکسیدانی می توانند در سلامت قلب و عروق نقش حمایتی داشته باشند.
اما نکته بسیار مهم این است که گیاهان دارویی و درمان های سنتی هرگز نمی توانند جایگزین درمان های علمی و پزشکی شوند. بیماری های قلبی و عروقی از جمله گرفتگی عروق کرونر، شرایطی جدی هستند که نیازمند تشخیص دقیق، آزمایش های تخصصی و درمان های علمی تحت نظر پزشک متخصص می باشند. استفاده از گیاهان دارویی تنها می تواند به عنوان مکمل در کنار درمان های اصلی و با مشورت پزشک انجام شود.
بنابراین اگرچه دکتر خیراندیش و دیگر متخصصان طب سنتی بر نقش گیاهان در ارتقای سلامت تأکید دارند، اما همواره باید توجه داشت که اولویت با درمان های علمی و پزشکی است و هرگونه مصرف گیاهان دارویی باید با نظر پزشک انجام گیرد تا ایمنی و اثربخشی آن تضمین شود.

معجون، گیاه و شربت بازکننده عروق
معجون سیر و لیمو
دستور رایج دهها حبه سیر، چند لیمو، آب، عسل و گاهی زعفران است. سیر ممکن است فشار و LDL را اندکی کم کند. پلاک را حل نمیکند. سیر غلیظ همراه آسپرین، کلوپیدوگرل یا وارفارین خطر خونریزی را بالا میبرد.
شربت باز کننده عروق
در پزشکی مدرن دارویی با این نام وجود ندارد. نیتروگلیسیرین قرص/اسپری آنژین است، شربت گیاهی نیست. هر محصول بازاری با برچسب پاکسازی رگ را درمان ندانید.
بهترین قرص برای باز شدن رگهای قلب چیست؟
یکی از رایجترین پرسشها در مورد بیماری قلبی این است که بهترین قرص برای باز شدن رگهای قلب کدام است؟ پاسخ این است که یک قرص واحد برای همه بیماران وجود ندارد. انتخاب دارو به علت تنگی عروق، میزان گرفتگی، سطح LDL، فشار خون، وجود آنژین، سابقه سکته قلبی یا استنت و سایر شرایط بیمار بستگی دارد.LDL بالا سوخت اصلی پلاک است؛ نشانهها و زمان آزمایش را در علائم چربی خون بالا ببینید.
نکته مهم این است که بسیاری از داروهای قلبی لزوماً یک رگ مسدودشده را بهصورت فوری «باز» نمیکنند؛ بلکه با کاهش کلسترول، کاهش تشکیل لخته، کاهش فشار و بار قلب یا گشاد کردن عروق به کنترل بیماری و کاهش خطر حمله قلبی کمک میکنند.
| دارو / گروه دارویی | کاربرد اصلی | توضیحات |
|---|---|---|
| استاتینها آتورواستاتین، روزوواستاتین | کاهش LDL و کنترل کلسترول | از مهمترین داروها برای کنترل کلسترول و کاهش خطر عوارض بیماری عروق کرونر هستند. استاتینها میتوانند به کند شدن پیشرفت تجمع پلاک در دیواره عروق کمک کنند. نوع و دوز دارو باید بر اساس شرایط فرد و آزمایشهای چربی خون تعیین شود. |
| نیتروگلیسیرین از گروه نیتراتها | کاهش درد آنژینی | میتواند باعث گشاد شدن عروق و کاهش علائم آنژین شود. نیتروگلیسیرین را نباید با دارویی که پلاک چربی داخل رگ را از بین میبرد اشتباه گرفت؛ اثر اصلی آن کنترل علائم و کاهش فشار کاری قلب است. |
| داروهای ضدپلاکت آسپرین و داروهای مشابه | کاهش خطر تشکیل لخته | در برخی بیماران، بهویژه پس از سکته قلبی یا استنتگذاری، ممکن است برای کاهش خطر تشکیل لخته تجویز شوند. مصرف آسپرین برای همه افراد مناسب نیست و به دلیل احتمال خونریزی نباید خودسرانه شروع شود. |
| آملودیپین و برخی مسدودکنندههای کانال کلسیم | کنترل فشار خون و برخی انواع آنژین | این داروها میتوانند باعث شل شدن عروق شوند و در برخی بیماران برای کنترل فشار خون یا درد قفسه سینه ناشی از آنژین استفاده شوند. انتخاب دارو به علت علائم و وضعیت قلبی فرد بستگی دارد. |
دارو چه کاری میکند و چه کاری نمیکند
| درمان | چه میکند | چه نمیکند |
|---|---|---|
| استاتین | LDL را کم و پلاک را پایدار میکند | لوله بازکن فوری نیست |
| ضدپلاکت | از لخته روی پلاک پاره جلوگیری میکند | رگ را گشاد نمیکند |
| نیتروگلیسیرین | درد آنژین را موقتاً کم میکند | پلاک را برنمیدارد |
نیتروپروساید داروی وریدی ICU است نه قرص خانگی. نیاسین دیگر برای پیشگیری قلبی توصیه نمیشود.
برای باز شدن رگهای قلب چه بخوریم نی نی سایت
وقتی صحبت از «باز شدن رگهای قلب» میشود، باید خیلی جدی نگاه کرد. برخی خوراکی ها و گیاهان مثل سیر، زنجبیل، زردچوبه، دارچین یا چای سبز در منابع سنتی و تجربه های مردمی به عنوان کمک کننده برای گردش خون و کاهش التهاب مطرح می شوند. اما این ها فقط می توانند نقش کمک داشته باشند و هیچ وقت جایگزین درمان علمی و پزشکی نیستند.
گرفتگی عروق کرونر یک بیماری خطرناک است که نیاز به تشخیص دقیق، داروهای تجویزی و گاهی روش های پزشکی مثل آنژیوپلاستی یا جراحی قلب دارد. بنابراین اگر کسی به دنبال سلامت قلب و باز شدن رگهای قلب است، بهتر است این خوراکی ها را در قالب یک سبک زندگی سالم (رژیم غذایی متعادل، ورزش منظم، ترک سیگار) مصرف کند، اما برای درمان واقعی باید حتماً تحت نظر متخصص قلب و عروق باشد.
بعد از آنژیو یا استنت چه بخوریم؟
ضدپلاکت دوتایی را حتی اگر حالتان خوب است قطع نکنید. مکمل سیر و فرآوردههای رقیقکننده خون را بدون هماهنگی اضافه نکنید. گریپفروت را اگر آتورواستاتین میخورید کنار بگذارید.جزئیات تغذیه روزهای اول را در بعد از سیتی آنژیو چه بخوریم بخوانید.
چه زمانی تغذیه کافی نیست؟
اگر درد سینه فعالیتی، تنگی نفس، LDL مقاوم، دیابت یا فشار کنترلنشده، سابقه خانوادگی سکته زودرس یا سیگار دارید، ممکن است رژیم بهتنهایی کافی نباشد، مسیر بعدی درست شرح حال و اغلب تست ورزش یا اکو استرس و در صورت نیاز سیتی آنژیو قلب است.
بهترین کلینیک قلب و عروق تهران
قلب یکی از اعضای حساس و حیاتی بدن است و درمان های خودسرانه می تواند عواقب جبران ناپذیری به همراه داشته باشد. بنابراین، مراجعه به یک مرکز معتبر و تخصصی برای بررسی و درمان مشکلات قلبی بسیار مهم است.اگر تنگی یا انسداد عروق کرونر برای شما تشخیص داده شده است، برای انتخاب درمان مناسب با متخصص قلب مشورت کنید.
سوالات متداول
برای باز شدن رگهای قلب چه بخوریم؟
الگوی غذایی مهمتر از یک ماده جادویی است: قزلآلا یا ماهی چرب دو بار در هفته، روغن زیتون فرابکر، ۳۰ گرم گردو در روز، جو دوسر، حبوبات، سبزی برگتیره، چغندر، توت و انار. این خوراکیها به کاهش LDL و التهاب و بهبود عملکرد رگ کمک میکنند، اما انسداد جدی فقط با نظر متخصص قلب و در صورت نیاز با دارو یا آنژیو درمان میشود.
آیا غذا میتواند رگ گرفته قلب را کاملاً باز کند؟
خیر. غذا پلاک کلسیفیهشده را مثل بالن آنژیوپلاستی برنمیدارد. تغذیه میتواند پیشرفت پلاک را کم یا ثابت کند و در رژیمهای بسیار دقیق همراه دارو گاهی پسرفت محدود بدهد. ادعای «پاکسازی کامل رگ با معجون» پایه علمی ندارد
قویترین بازکننده طبیعی عروق چیست؟
نیترات موجود در چغندر و برخی سبزیهای برگسبز میتواند در برخی مطالعات کوتاهمدت بر فشار خون و عملکرد عروقی اثر بگذارد؛ اما این اثر به معنی باز شدن انسداد عروق کرونر نیست.
معجون سیر و لیمو برای قلب مفید است؟
سیر ممکن است فشار و LDL را اندکی کم کند؛ لیمو ویتامین C دارد. جوشاندن سیر و لیمو با عسل و زعفران پلاک را حل نمیکند. سیر زیاد همراه آسپرین یا وارفارین خطر خونریزی را بالا میبرد. اگر گرفتگی ثابتشده دارید، معجون را جایگزین درمان نکنید.
شربت باز کننده عروق وجود دارد؟
در پزشکی مدرن دارویی با این نام وجود ندارد. گشادکنندههای عروق مثل نیتروگلیسیرین فقط با نسخه و برای آنژین استفاده میشوند. شربتهای گیاهی بازار درمان تصلب شرایین نیستند.
چه نوشیدنیای برای سلامت رگها بهتر است؟
آب، کافی است. شواهد متوسط برای آب چغندر طبیعی، چای سبز در حد ۲ تا ۳ فنجان و آب انار کمشکر وجود دارد. چای ترش ممکن است فشار را کمی کم کند. نوشابه، انرژیزا و آبمیوه صنعتی برای عروق مناسب نیستند.
چه غذاهایی برای گرفتگی عروق مضرند؟
گوشت فرآوریشده، غذای سرخشده بازاری، چربی ترانس، نمک زیاد، نوشابه و غذاهای فوقفرآوریشده. حذف اینها اغلب اثر بیشتری از اضافه کردن یک «ابرفراورده» دارد.
بعد از آنژیو یا استنت چه بخوریم؟
همان الگوی مدیترانهای کمنمک و کمروغن، با تأکید بر ماهی، سبزی، حبوبات و غلات کامل. داروهای ضدپلاکت را سر خود قطع نکنید. سیر غلیظ و مکمل گیاهی را بدون هماهنگی با متخصص قلب اضافه نکنید.
بهترین قرص برای گرفتگی رگ قلب چیست؟
قرص واحدی برای «باز کردن رگ» وجود ندارد. استاتین LDL را کم و پلاک را پایدار میکند؛ ضدپلاکت از لخته جلوگیری میکند؛ نیتروگلیسیرین درد آنژین را موقتاً کم میکند. همه فقط با نسخه متخصص قلب مصرف میشوند.
چه علائمی یعنی باید فوری به متخصص قلب مراجعه کنم؟
درد یا فشار سینه که با فعالیت میآید، انتشار به فک یا دست چپ، تنگی نفس ناگهانی، تعریق سرد، تهوع همراه درد سینه، یا غش. اینها اورژانساند؛ معجون و جستجو را کنار بگذارید و با ۱۱۵ تماس بگیرید یا همان روز ویزیت شوید.
سخن پایانی:
الگوی غذایی مدیترانهای ایرانیشده از هر شربت و معجونی مهمتر است. غذا پلاک را مثل آنژیو باز نمیکند؛ اما میتواند التهاب و LDL را کم کند و در کنار دارو، سیگار نکشیدن و ورزش، مسیر بیماری را عوض کند.
منابع علمی:
- Estruch و همکاران، PREDIMED، New England Journal of Medicine.
- American Heart Association، توصیه مصرف ماهی
- متاآنالیز FMD، American Journal of Clinical Nutrition، ۲۰۲۵
- CORDIOPREV
- گایدلاینهای ESC در پیشگیری قلبیعروقی
- FDA، بتاگلوکان جو دوسر.
مقالات این رسانه صرفاً با هدف بهبود دانش سلامت جامعه پدید آمدهاند. از آنجا که شرایط بدنی و تاریخچه پزشکی هر فرد متفاوت است، هیچ نوشتهای نمیتواند و نباید به عنوان یک دستورالعمل قطعی درمانی تلقی شود. خواهشمندیم برای هرگونه تصمیمگیری دارویی یا پزشکی، حتماً با **متخصصین واجد شرایط** مشورت فرمایید.


